Optik nevrit (Göz siniri iltihabı) nedir?

Optik nevrit göz sinirinde iltihaplanmanın izlendiği bir hastalıktır. İltihaplanma sonucunda göz sinir kılıfında soyulma oluşarak görme netliğinin bozulmasına ve bulanık görmeye neden olmaktadır.

Optik nevrit ile optik nöropati (göz siniri hastalığı) arasındaki fark nedir?

Optik nöropati genel bir terimdir ve göz sinirindeki hastalığın süreci hakkında fikir vermez. Aslında optik nevrit iltihaplanma sonucunda oluşan bir optik nöropatidir. Ancak optik nöropatinin tek nedeni optik nevrit değildir. Optik nöropatiler tümörler, damar tıkanıklıkları, enfeksiyonlar, metabolik veya genetik hastalıklar sonucunda da oluşabilmektedir.

Optik nevrit nasıl şikayetler yapar?

Optik nevrit yavaş başlayan ve giderek kötüleşen bulanık görme yakınmasına neden olur. Hastalarda nadir olmayarak göz hareketleri ile ortaya çıkan ağrı da olabilir. Hastalık genellikle bir gözü tutmakla birlikte bazı durumlarda her iki gözde aynı anda veya peşisıra ortaya çıkabilir. Her iki gözde aynı anda veya tekrarlayan göz sinir iltihabı olan hastalarda multipl skleroz (MS) veya nöromiyelitis optica (NMO) hastalığının varlığına bakılması önerilmektedir.

Optik nevrit neden oluşur?

Göz siniri temel olarak mikoplu veya mikropsuz olmak üzere iki farklı mekanizma ile iltihaplanmaktadır. Bu iki durumun optik nevrit düşünülen hastalarda birbirinden ayrılması, özellikle tedavide kullanılacak ilaçlar açısından çok önemlidir. Örneğin etken bir mikrop ise tedavide antibiyotik, antiviral gibi ilaçların kullanılması gerekli iken, diğer durumda ise bağışıklık sistemini baskılayan ilaçlar kullanılmalıdır.

Optik nevrit kendi başına bir hastalık olabildiği gibi, multipl skleroz (MS) veya nöromiyelitis optica (NMO) gibi bir hastalığın ilk bulgusu da olabilir. Gerçekten de multipl skleroz hastalarının %15’i optik nevrit ile başlamaktadır. Kronik relapsing optik nöropati isimli hastalıkta ise hastalarda tekrarlayan optik nöropati atakları izlenebilmektedir. Devic hastalığında optik nevrit hastalığına omurilik iltihabı da eklenmektedir.

Optik nevrit teşhisi için hangi incelemelerin yapılması gerekir?

Optik nevrit teşhisi her zaman kolay olmamaktadır. Tıp fakültesinde öğrencilere optik nevrit konusu sıklıkla ”Hasta görmez, doktor görmez!” sözüyle özetlenir. Burada gerçekte anlatılmak istenen; hastanın görmemesine rağmen, doktorun da muayenede bir problem görmemesidir. Bunun nedeni göz sinirinin gözün arkasında iltihaplanması ve gözden bakıldığında sinirin normal görünmesidir.

Optik nevriti olduğu düşünülen her hastanın ilaçlı beyin MR incelemesinin yapılması önerilmektedir. Bu inceleme ile göz sinirindeki iltihaplanma, MR çekimi sırasında kullanılan ilaç sayesinde görülebilmektedir. Bunun yanı sıra bu yöntemle, beyinde başka bir hastalığın olup olmadığı da anlaşılmaktadır.

Optik nevrit hastalarında göz sinir tel kılıflarının hastalanması sonucunda görme iletimi bozulmaktadır. Bu durum görsel uyandırılmış potansiyel (VEP, GUP) incelemesi ile anlaşılabilmektedir. Bu incelemede hasta bir monitör önüne oturtulur ve başına EEG kabloları yapıştırılır. Monitöre satranç tahtası şeklinde bir görüntü verilerek, beyin hücrelerinin uyarılma süresi ölçülür. Göz sinirinde iltihabın olması durumunda iletim süresi uzamaktadır.

Hastalarda mikrobik bir iltihabın varlığı, göz muayenesi, kan incelemeleri ve bel suyu (beyin omurilik sıvısı, BOS) incelemeleri ile anlaşılabilmektedir. Kan incelemeleri ile göz sinirini etkileyebilecek başka bir hastalığın olup olmadığı hakkında fikir sahibi olunabilir. Bel suyu incelemesinde ise beyin omurilik sıvısında hücre varlığı, hücre varsa hangi tipte hücrelerin olduğu, protein ve şeker düzeylerine bakılabilir. Ayrıca bel suyunda bakılan oligoklonal band ve IgG indeksi adı verilen incelemeler ile ileride multipl skleroz hastalığının gelişme riski hakkında fikir sahibi olunabilmektedir.

Optik nevriti olan bir kişinin ileride MS olma olasılığı nedir?

Optik nevrit multipl skleroz hastalığının ilk belirtisi olabilir. Beyin MR’ında multipl skleroz hastalığını düşündüren bulguları olan hastalarda, bel suyunda oligoklonal band incelemesinin de pozitif gelmesi durumunda ileride multipl skleroz hastalığının gelişme ihtimali çok yüksektir. Beyin MR’ı ve bel suyu incelemeleri normal olan hastalarda ise ileride MS gelişme ihtimali düşüktür.

Optik nevrit nasıl tedavi edilir?

Optik nevrit eğer bir mikroptan kaynaklanmıyorsa tedavisi damardan uygulanan, yüksek doz, metilprednizolon adı verilen kortizon tedavisi ile yapılmaktadır. Bu tedavi hastanın görme kaybının şiddetine göre 3 ile 10 gün civarında verilmektedir. Bazı protokollerde ağızdan verilen kortizon da tedaviye eklebilir. Optik nevrit nedeni bir mikrop ise, o mikroba yönelik antibiyotik veya antiviral tedavinin verilmesi gerekmektedir.

İlginizi çekebilecek diğer yazılar

Multipl skleroz (MS)

Nöromiyelitis optika (NMO)

Görme kaybı ve bulanık görme

Miyelit